Tawaf: Zagaye Ka'aba

Menene tawaf

Tawaf shi ne zagaya Ka'aba sau bakwai, ana farawa da ƙarewa a Bakin Dutse, Ka'aba tana hagu. Wasu tawafi rukuni ne, wasu wajibi, wasu kuma sunna, amma duka ana yin su iri ɗaya.

Sharuddan ingantaccen tawaf

1. Niyya: niyyar yin tawaf gabaɗaya ta isa; ga tawafin Hajji ko Umara ba sai ka sake ambaton sunansa ba.
2. Farawa a Bakin Dutse, da ƙarewa a can.
3. Ka'aba a hagunka, kana tafiya gaba.
4. A wajen Hijr Isma'il (Hatim) da Shadharwan, suna cikin Ka'aba.
5. A cikin Masallacin Harami (kowane bene).
6. Cikakkun zagaye bakwai, da tabbaci, ɗaya bayan ɗaya ba tare da dogon tsaiko ba.
7. Tsarki daga babban ƙazanta (janaba, haila, jinin haihuwa), daga ƙaramin ƙazanta (kasancewa da alwala) da daga najasa a jiki da tufafi. Tawafin da aka yi ba tare da waɗannan ba bai inganta ba kuma ana maimaita shi.
8. Rufe al'aura.
9. Tafiya da ƙafa, ga wanda zai iya.
10. Yin raka'a biyu bayan tawafin farilla (wajibi).

Alwala a cikin cunkoso

A mazhabar Maliki, taɓa mace yana warware alwala ne kawai idan an yi shi da sha'awa ko da jin daɗi; saduwar jiki ba tare da sha'awa ba a cikin cunkoso, kamar a mataf, ba ya warware ta. Abin da ke warware alwala shi ne wani abu ya fito daga gaba ko baya, barci mai nauyi, suma, taɓa mace da jin daɗi, da taɓa al'aurarka da tafin hannu ko cikin yatsu. Ka kula da alwalarka, ka sabunta ta idan ta warware.

Ka yi hankali da najasa

Ka lura da najasa a kan silifas da aka ɗauka a jaka, a kan zanin jariri, a kan tufafi, da kuma kashin tsuntsaye a buɗaɗɗen mataf.

Al'aurar maza a tawaf

Al'aurar namiji daga cibiya zuwa gwiwa take. Ka rufe sashen sama na jiki ma, don ladabi. Buɗe kafaɗar dama (idtiba') ba sunna ba ce a mazhabar Maliki.

Shiga Makka

• Ana so a yi wanka kafin shiga Makka (mafi kyau a Zu Tuwa).
• Idan za ka iya, ka shiga da rana ta hanyar sama (Kada') ka fita ta ƙasa (Kuda), kamar yadda Annabi ﷺ ya yi; wannan ba wajibi ba ne.
• Ka tafi kai tsaye zuwa Masallacin Harami (ta Bab as-Salam, wanda a da ake kira Bab Bani Shaiba), ka jinkirta komai sai abin da ba za a iya jinkirtawa ba, kamar ajiye kayanka.
• Ana ba mace da ta isa da rana shawarar ta jinkirta tawafinta zuwa dare, lokacin da mataf ya fi natsuwa.

Layin farawa

Koren fitila a kan ginshiƙin masallaci, daidai da Bakin Dutse, yana alamta wurin da tawaf ke farawa da ƙarewa. Benaye na sama suna da nasu wurin da aka yi wa alama.

Tawaf, mataki-mataki

1. Alwala, an rufe al'aura, tufafi masu tsabta.
2. Ka yi niyyar tawaf.
3. Ka tsaya daidai da Bakin Dutse, kana fuskantarsa, kaɗan kafin koren fitila.
4. Ka taɓa Bakin Dutse da hannun damarka ka sumbace shi, idan za ka iya yin hakan ba tare da cutar da kowa ba. In ba haka ba, ka taɓa shi da hannunka (ko da sanda) ka kai shi bakinka ba tare da sumbata ba; idan ba za ka iya ko wannan ba, ka ce "Bismillahi, Allahu akbar" ka ci gaba. Kada ka tura.
5. Ka juya ta yadda Ka'aba ke hagunka ka fara tafiya.
6. A cikin zagaye uku na farko na tawafin Umara da na Tawafil Qudum (waɗanda sa'i ke biyo bayansu), maza suna tafiya da ƙarfi da gajerun takawa (ramal); a zagaye huɗu na gaba ka yi tafiya ta yau da kullum. Mata koyaushe suna tafiya ta yau da kullum.
7. Ka yi addu'a da zikiri da kowane harshe. Babu addu'a ta musamman ga kowane zagaye.
8. A Rukn Yamani, ka taɓa shi da hannun dama ka kai hannun bakinka ba tare da sumbata ba idan za ka iya kaiwa gare shi ba tare da cunkoso ba. Idan ba za ka iya ba, ka wuce shi ba tare da wata alama ba.
9. Tsakanin Rukn Yamani da Bakin Dutse ka karanta "Rabbana atina…".
10. A Bakin Dutse, zagaye ɗaya ya cika; ka fara zagaye na gaba da istilam ko nuni. Bayan zagaye na bakwai ka yi istilam sau ɗaya kuma.
11. Ka riƙa zagayenka a jere: kada ka tsaya a tsakaninsu ba tare da buƙata ba.
12. Ka yi raka'a biyu na tawaf (wajibi bayan tawafin farilla), a bayan Maqamu Ibrahim idan zai yiwu, amma ko'ina a cikin masallaci yana inganta. Kada ka toshe mataf. Idan an yi tawaf bayan Asuba ko bayan La'asar, ka jinkirta raka'o'in biyu har lokacin da aka ƙi sallah ya wuce.
13. Ka yi addu'a a Multazam, tsakanin Bakin Dutse da ƙofa.
14. Ka sha Zamzam, a tsaye kana fuskantar Ka'aba, ka yi addu'a.
15. Idan sa'i yana biyo baya, ka sake taɓa Bakin Dutse (istilam) ka tafi Safa.

Sunnonin tawaf

• Istilam na Bakin Dutse da sumbatarsa a farkon tawaf (ana so kuma a farkon kowane zagaye).
• Taɓa Rukn Yamani.
• Ramal a zagaye uku na farko, a tawafin da sa'i ke biyo bayansa.
• Zikiri da addu'a a tsawon lokaci.
• Yin zagaye bakwai a jere.
• Tawali'u da natsuwa.

Idan tawaf bai cika ba ko dole a maimaita shi

1. Wucewa ta cikin Hijr ko kan Shadharwan: ba a ƙirga zagayen; ka maimaita shi.
2. An yi zagaye ƙasa da bakwai: tawaf bai inganta ba; ka kammala shi.
3. Rasa alwala yayin tawaf: ka fita, ka sabunta alwalarka ka sake fara tawaf; ba a ƙirga zagayen da aka riga aka yi ba.
4. Tawaf cikin babban ko ƙaramin ƙazanta: bai inganta ba; ka maimaita shi idan ka tsarkaka (idan ka riga ka bar Makka, ka tambayi malaminka, domin dam na iya wajaba) (Babi na 7).
5. Idan aka yi ikama, ka shiga sallah, sannan ka ci gaba daga inda ka tsaya.

Abin da ake ƙi amma ba ya ɓata tawaf

1. Ci ko sha, da magana kan abubuwan duniya.
2. Addu'a da babbar murya da ke damun wasu, da kiran waya.
3. Ramal a zagaye huɗu na ƙarshe, ko ta mata.
4. Danne buƙatar kashi ko fitsari.
5. Tsayawa a tsakanin zagaye ba tare da buƙata ba.

Keken guragu da benaye na sama

• Tawaf a bene na farko da kan rufi yana inganta; zagayen sun fi tsayi, don haka ka ware ƙarin lokaci.
• Akwai hanya ta musamman ga keken guragu. Mutumin da ke tura keken guragu ana ƙirga shi ga duka biyu idan kowannensu ya yi niyyar tawaf.

Shawarwari

• Ka riƙe silifas ɗinka a ƙaramar jaka ko ka bar su a kan dakunan ajiya kusa da ƙofarka; ka lura da lambar ɗakin.
• Ka yarda da abokan tafiyarka kan wurin haɗuwa kafin ka fara.
• Ka guji lokutan da suka fi cunkoso bayan Magariba da Isha.
• Ka riƙe jakarka a gabanka.
• Ka ƙirga zagayen a kan yatsunka ko da na'urar ƙirga.
• Kada ka taɓa tura mutane don ka kai ga Ka'aba ko Bakin Dutse.